"Отбасындағы агрессивті бала"

Төменде отбасындағы агрессивті (өжет, ашушаң) балаға қатысты психологтың толық әрі түсінікті кеңесі берілген. Бұл материалды ата-аналарға арналған жиналыста, жеке кеңесте немесе семинарда қолдануға болады.
Отбасындағы агрессивті бала

Психолог кеңесі (ата-аналарға)

Агрессия дегеніміз не?

Агрессия – баланың ашуын, ренішін, қорқынышын немесе ішкі күйзелісін ұру, айқайлау, тіл тигізу, зат лақтыру арқылы көрсетуі. Бұл – баланың «мені түсін» деген белгісі.

Баланың агрессивті болу себептері

1. Отбасылық орта
    •    Ата-ананың жиі ұрысуы    •    Баланы ұрып-соғу, қорқыту    •    Шектен тыс қаталдық немесе керісінше бақылаудың жоқтығы    •    Баламен аз сөйлесу, эмоциялық суықтық
2. Баланың ішкі күйі
    •    Қорқыныш    •    Қызғаныш (іні-қарындастың тууы)    •    Өзін қажетсіз сезіну    •    Өзін қорғай алмау
3. Сыртқы әсерлер
    •    Телефон, мультфильм, ойындардағы зорлық-зомбылық    •    Балабақшада немесе мектепте қысым көру    •    Үлкендердің дөрекі сөйлеуін көру

Ата-аналар жиі жіберетін қателіктер

 «Ұрма, айқайлама!» деп өздері ұрып-айқайлау
Баланы көп салыстыру
 «Сен жамансың» деп жеке тұлғасын төмендету
Баланың сезімін елемеу
«Сен ашуланып тұрсың, мен сені түсінемін» деп айту
Баланың эмоциясын жоққа шығармаңыз.

2. Үлгі болыңыз

Балалар ата-ананың әрекетін қайталайды.
Сіз сабырлы болсаңыз – бала да үйренеді.

3. Агрессияны қауіпсіз жолмен шығару
    •    Сурет салу (ашуын бояумен көрсету)    •    Жыртуға болатын қағаз беру    •    Спорт, жүгіру, секіру    •    «Ашулы жастықты» ұру
4. Шекара қою

Жай, бірақ нақты айтыңыз:

«Ашулануға болады, бірақ ұруға болмайды»

Ереже тұрақты болуы керек.

5. Баламен күн сайын жеке уақыт өткізу

Күніне кемінде 10–15 минут
    •    Телефонсыз    •    Тек балаға арналған уақыт
6. Сөзбен жеткізуге үйрету

«Мен ашуландым, себебі…»
«Маған бұл ұнамады»
Үйде қолдануға болатын жаттығулар
«Көңіл күй бағдаршамы»
    •    Қызыл – қатты ашу    •    Сары – мазасыз    •    Жасыл – тынышБала күнде өз күйін айтып үйренеді.
«Ашуды жою қорабы»
Қорапқа:
    •    Қағаз    •    Қарындаш    •    Стресс ойыншықАшуланса – сол қорапты қолданады.

Қашан міндетті түрде психологқа бару керек?

Агрессия ұзақ уақыт тоқтамаса
Бала өзіне немесе өзгеге зиян келтірсе
Ұйқысы, тәбеті бұзылса Қорқыныш, тұйықтық қатар жүрсе
Қорытынды
Агрессивті бала – жаман бала емес,
ол – көмек сұрап тұрған бала.
Ата-ананың сабыры, түсінігі мен махаббаты – баланың мінезін түзетудің ең басты кілті.

Егер қаласаңыз:
    •    балабақшаға арналған нұсқа    •    мектеп жасындағы балаға    •    ата-аналар жиналысына презентация    •    қысқартылған жадынама